Czy Rosja może być bardziej demokratyczna?


Polska może odegrać rolę uczestnika i moderatora dialogu międzykulturowego, skutkującego wzbogaceniem kultur i nawiązaniem równoprawnych, pełnowartościowych stosunków dających korzyści wszystkim zaangażowanym. Mamy bogatą historię relacji ze wschodnim sąsiadem jak i pierwsze sukcesy. Oprócz wizyty premiera Putina na Westerplatte możemy pochwalić się konferencjami i spotkaniami polskich i rosyjskich intelektualistów, wymianą młodzieży.
Procesy i zjawiska społeczne zawierają w sobie pierwiastki kreujące i podtrzymujące ich trwanie, ale też i autodestrukcyjne. Można nimi sterować odpowiednio stymulując te, od których zależy ich ekstensywny rozwój bądź rychłe zakończenie.
Warto wiedzieć, że Rosja ma w historii swojej państwowości najstarsze tradycje demokratyczne. W części europejskiej w republikach Nowogrodzkiej XII – XV w i Pskowskiej XIV – XVI w władzę sprawował wiec. Wiec ustalał wysokość podatków, wybierał i odwoływał księcia składał się z mieszczan i bojarów. W XVI i XVII wieku zwoływane były przez cara bądź dumę zgromadzenia – sobory. W 1613 przy udziale szerokiej reprezentacji społeczeństwa rosyjskiego - udział wzięli nawet chłopi - wybrano cara Michała I Romanowa. Zgromadzenie wybierało cara oraz stanowiło prawo, jednak każdy akt przez nie wydany wymagał sankcji cara.
Tradycje dysydenckie w Rosji istnieją od czasów dekabrystów. Do grona dysydentów w Rosji radzieckiej zaliczyć można takie sławy jak A. Sacharow, A Sołżenicyn, S. Kowaliow, J. Brodski. Do współczesnych opozycjonistów można zaliczyć G. Kasparowa, A. Politowską, N. Estemirową, S. Kowaliowa czy nawet A Litwinienkę. Ich choć w samej Rosji mają oni marginalne znaczenie to na świecie uwagę przyciągają ich znane nazwiska.


Problemy do przezwyciężenia


Kłopoty z Rosją biorą się z wytkniętych na Westerplatte ciągot neoimperialnych. Symptomem jest systematyczne łamanie praw człowieka, szczególnie jaskrawe w zeszłym roku w Osetii Południowej. O dokonywanie czystek etnicznych skarży Rosję przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości Gruzja, postępowanie jest w toku. Około 20 % wszystkich skarg przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka dotyczy Rosji. Tylko w 2007r. przeciwko Rosji wpłynęły 192 skargi z czego Rosja wygrała 7. Premier Putin słusznie zauważył, że Zjazd Deputowanych Ludowych potępił stalinizm. Warto dodać, że na mocy deklaracji niepodległości Rosji z czerwca1990 uchwalonej przez ten sam Zjazd Deputowanych Ludowych, Federacja Rosyjska została wydzielona z terytorium ZSRR jako odrębny pomiot i tym samym nie może rościć sobie praw do imperium – obszaru byłego ZSRR nazywanego też bliską zagranicą.